• youtube
  • facebook

Hà Giang: Gian nan cuộc chiến giữ rừng đặc dụng Phong Quang

Các ngành chức năng của tỉnh Hà Giang đã triển khai đồng bộ nhiều biện pháp trong công tác quản lý bảo vệ rừng đặc dụng Phong Quang. Tuy nhiên, 'cuộc chiến' giữ rừng vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn trước tình trạng khai thác lâm sản trái phép.

Tình trạng phá rừng đặc dụng Phong Quang có nhiều diễn biến phức tạp. Ảnh: Cơ quan chức năng huyện Vị Xuyên kiểm tra tình hình khai thác lâm sản trái phép tại rừng đặc dụng Phong Quang

Rừng đặc dụng Phong Quang có diện tích khoảng trên 8.000 ha, thuộc địa phận các xã: Minh Tân, Phong Quang, Thuận Hòa, Thanh Thủy, huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang. Nơi đây được biết đến với có hệ sinh thái vô cùng phong phú, nhiều loài thực vật bậc cao, quý hiếm, đặc biệt trữ lượng gỗ nghiến quý hiếm vô cùng lớn. Nhưng cũng vị vậy mà rừng Phong Quang luôn phải đối mặt với tình trạng khai thác trái phép. Tuy nhiên với địa hình hiểm trở, lực lượng quản lý bảo vệ lại mỏng, bởi thế, công tác giữ rừng nơi đây vô cùng gian nan, vất vả.

Vài năm gần đây, tình trạng rừng đặc dụng Phong Quang bị lâm tặc xẻ thịt nóng hơn bao giờ hết bởi ở đây còn rất nhiều cây gỗ nghiến cổ thụ. Gỗ nghiến được đốn hạ bằng cưa xăng, rồi được cắt thành khúc nhỏ, vận chuyển qua biên giới cho các đầu nậu bằng người dân bản địa. Còn theo báo cáo của Ban quản lý rừng đặc dụng Phong Quang, từ đầu năm đến nay tình trạng chặt phá rừng trong khu rừng đặc dụng có nhiều diễn biến phức tạp, rừng vẫn bị tác động động tiêu cực. Những khu vực được xác định là trọng điểm của nạn phá rừng, khai thác rừng trái phép tập trung chủ yếu ở các thôn Hoàng Lỳ Pả, Lùng Thiêng, Phìn Sảng, Khâu Ngày của xã Minh Tân. Các lực lượng chức năng quản lý, bảo vệ rừng đặc dụng Phong Quang đã phát hiện và xử lý được hơn 40 vụ vi phạm pháp luật về quản lý và bảo vệ rừn, xử lý vi phạm hành chính và khởi tố nhiều đối tượng.

Cụ thể, từ đầu năm 2018 đến nay, trên địa bàn các thôn Hoàng Lỳ Pả, Phìn Sảng, Lùng Thiềng, xã Minh Tân thuộc rừng đặc dụng Phong Quang đã liên tiếp xảy ra các vụ khai thác lâm sản gỗ nghiến nhóm IIa trái phép với khối lượng lớn. Từ ngày 2-4/3, lực lượng chức năng phát hiện 07 cây gỗ nghiến cổ thụ bị chặt hạ, khối lượng trên 142m3. Đặc biệt, ngày 14/8, có năm cây gỗ nghiến nhóm IIa bị chặt hạ trái phép tại thôn Hoàng Lỳ Pả và thôn Lùng Thiềng, xã Minh Tân, huyện Vị Xuyên với khối lượng 95m3. Hay mới đây nhất, ngày 28/11, tổ công tác Công an huyện Vị Xuyên phối hợp với Hạt kiểm lâm Phong Quang tuần tra, kiểm soát bắt quả tang 3 đối tượng đang khai thác trái phép gỗ nghiến tại khu rừng Đặc dụng Phong Quang, thuộc thôn Tân Sơn, xã Minh Tân.

Địa hình hiểm trở, chia cắt khiến công tác tuần tra, kiểm soát bảo vệ rừng gặp nhiều khó khăn

Ông Nguyễn Quang Huy, Phó giám đốc Ban Quản lý rừng đặc dụng Phong Quang, cho biết, đời sống của người dân trong khu vực còn nhiều khó khăn, thu nhập chủ yếu dựa vào nông nghiệp và nghề rừng. Trình độ dân trí cũng còn chưa cao nên việc chấp hành pháp luật về bảo vệ rừng nhiều hạn chế. Chỉ có duy nhất con đường độc đạo dẫn vào địa phận rừng được bảo vệ nghiêm ngặt nên việc người dân từ nơi khác đến khai thác gỗ là rất khó, nên đối tượng trực tiếp phá rừng thường là người dân địa phương, sinh sống trong vùng lõi rừng đặc dụng Phong Quang. Ngoài ra, rừng đặc dụng Phong Quang với địa hình hiểm trở, chia cắt mạnh, lại có 7 km đường biên giới giáp Trung Quốc, nhiều lối mòn tiểu ngạch gây khó khăn cho lực lượng chức năng trong việc kiểm soát người dân khai thác cũng như vận chuyển lâm sản trái phép.

Bữa cơm vội giữa rừng của lực lượng chức năng bảo vệ rừng đặc dụng Phong Quang

Trước yêu cầu cầu cấp bách bảo vệ rừng, lực lượng chức năng tỉnh Hà Giang, huyện Vị Xuyên đã thực hiện nhiều biện pháp bảo vệ rừng Phong Quang như quản lý cưa xăng, giao khoán rừng cho dân; điều động, luân chuyển thường xuyên lực lượng kiểm lâm… tuy nhiên hiệu quả chỉ mới dừng lại ở mức hạn chế, giảm thiểu số vụ vi phạm và thiệt hại, chưa có biện pháp, giải pháp lâu dài và bền vững.

Một nguyên nhân nữa là vấn đề kinh phí từ ngân sách nhà nước dành cho khoáng bảo vệ rừng và phát triển rừng còn thấp và bị gián đoạn không liên tục nên chưa tạo thu nhập ổn định lâu dài cho người dân. Trước đây, việc khoán và chi trả kinh phí cho công tác bảo vệ rừng được giao cho cộng đồng thôn, biện pháp này chưa hiệu quả do sự cào bằng khi chi trả tiền cho tất cả người dân nên chưa phát huy được trách nhiệm thực sự khi giữ rừng.

“Chúng tôi đang thực hiện mô hình giao khoán bảo vệ rừng cho từng nhóm hộ ở từng thôn nằm trong khu vực rừng đặc dụng, cùng với đó thực hiện việc gắn biển gỗ nghiến để quản lý. Lập hồ sơ quản lý gỗ nghiến theo từng hộ gia đình, nhóm hộ gia đình. Tổ chức quản lý nghiêm ngặt diện tích rừng có cây gỗ nghiến gắn với trách nhiệm của người dân. Đây được xem là biện pháp hữu hiệu, lâu dài để bảo vệ rừng Phong Quang”, ông Nguyễn Quang Huy cho biết thêm.

Có thể nói, cuộc chiến giữ rừng đặc dụng Phong Quang vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức, đòi hỏi nhiều giải pháp cả trước mắt và lâu dài. Ngoài việc nâng cao vai trò của cấp ủy, chính quyền và người dân địa phương trong quản lý và bảo vệ rừng thì bên cạnh đó cần giải quyết vấn đề bảo tồn gắn với phát triển kinh tế, du lịch nâng cao đời sống người dân, thu hút người dân tham gia vào các hoạt động bảo vệ và nâng cao độ che phủ rừng. Qua đó từng bước nâng cao đời sống kinh tế, văn hóa và nhận thức của cộng đồng người dân vùng đệm về công tác bảo tồn và bảo vệ môi trường sinh thái, đảm bảo phát triển vùng đệm trở thành một vành đai bảo vệ vững chắc cho vùng lõi các khu rừng đặc dụng.

create

Lê Hoàn / Văn Hiến